Toxoplasmose is een parasiet die normaal slechts lichte griepachtige symptomen veroorzaakt. Tijdens de zwangerschap kan een dergelijke infectie wel ernstige gevolgen hebben voor het ongeboren kind.De parasiet verantwoordelijk voor toxoplasmose heet Toxoplasma gondii. De eigenlijke gastheer van deze parasiet zijn katachtigen, vandaar ook de naam kattenziekte

ToxoplasmoseToxoplasmose

De mens is slechts een tussengastheer, een drager waarbinnen een beperkt deel van de levenscyclus van deze parasiet kan plaatsvinden. Om de risico’s op besmetting tijdens de zwangerschap goed te kunnen inschatten is het nuttig de levencyclus van de parasiet te begrijpen.

Kort uitgelegd gaat de levenscyclus van Toxoplasma gondii als volgt. We vertrekken hierbij van een kat die besmet is met deze parasiet.

  • In de dunne darm van katachtigen gebeurt sexuele reproductie van de parasiet, hierbij worden oocysten gevormd die de katachtigen dan uitscheiden via hun uitwerpselen.
  • Oocysten moeten na excretie (uitwerpselen) eerst celdeling ondergaan tot infectieuze sporen. Deze spoorvorming duurt 1-5 dagen. Katachtigen scheiden slechts hooguit 2 weken oocysten uit, maar deze kunnen na spoorvorming in een gunstige omgeving maanden overleven en infectieus blijven.
  • Oocysten komen terecht in het spijsverteringsstelsel van een tussengastheer, mensen of dieren, bv. door eten van slecht gewassen groenten, rauw vlees of door contact met uitwerpselen van katachtigen.
  • Opgenomen oocysten evolueren in de darmen van de tussengastheer tot tachyzoiden die zich verder verspreiden in het lichaam en de acute fase van de infectie – toxoplasmose – veroorzaken. Het is tijdens deze acute fase dat er gevaar is voor overdracht naar de foetus.
  • Na verloop van tijd krijgt het immuunsysteem de acute infectie onder controle en wordt eventueel overgegaan naar een latente fase. Hierbij is de parasiet nog wel aanwezig maar zijn er geen symptomen. Pseudocysten, de vorm waarin de parasiet voorkomt tijdens deze latente fase, kunnen gans het leven van de gastheer aanwezig blijven in het lichaam. Dit kan enkel voor problemen zorgen wanneer er later met het immuunsysteem van de gastheer iets mis zou zijn, bijvoorbeeld door ziektes als AIDS die je immuunsysteem aantasten.
  • Wanneer een tussengastheer, bv. muis geinfecteerd met Toxoplasma gondii, door een kat (gastheer) gegeten wordt dan komen pseudocysten terecht in het spijsverteringsstelsel van de kat waar zich uit de pseudocysten weer oocysten gaan vormen (de cyclus is rond). De mens kan, als tussengastheer, ook besmet worden met toxoplasmose door bijvoorbeeld het eten van besmet vlees van een andere tussengastheer.

Besmetting met toxoplasmose:

  • Contact met uitwerpselen van katten (kattenbak, tuingrond, slecht gewassen groenten enz…), waarbij sporen worden opgenomen.
  • Eten van (rauw) vlees van om het even welke besmette tussengastheer, waarbij pseudocysten worden opgenomen.

Besmetting van mens op mens komt niet voor. Ook rechtstreeks contact met dieren, bv. aaien, leidt weinig waarschijnlijk tot besmetting.

Gevaar van toxoplasmose tijdens de zwangerschap

Toxoplasmose of kattenziekte is enkel gevaarlijk voor mensen met een slecht afweersysteem, bijvoorbeeld AIDS patienten. Een foetus is echter ook kwetsbaar omdat deze nog geen goed ontwikkeld afweersysteem heeft. Een besmetting tijdens de zwangerschap kan ernstige gevolgen hebben zoals oogafwijkingen, mentale achterstand, waterhoofd en in het slechtste geval sterft de foetus. De ernst en de gevolgen zijn afhankelijk van wanneer tijdens de zwangerschap de besmetting gebeurt en van waar de parasiet zich nestelt bij het ongeboren kind.

Aan het begin van de zwangerschap kan met een bloedonderzoek worden nagegaan of je immuun bent voor toxoplasmose. Wanneer je voldoende antistoffen hebt tegen de parasiet, omdat je de ziekte vroeger reeds eens doormaakte, is er geen risico voor je baby. Helaas, slechts ongeveer de helft van de zwangere vrouwen heeft aan het begin van de zwangerschap antistoffen tegen toxoplasmose.

Hoe besmetting met toxoplasmose voorkomen?

Omdat er geen vaccin bestaat tegen toxoplasmose, ben je bij gebrek aan antistoffen aangewezen op enkele preventieve maatregelen

  • Eet geen rauw vlees, zorg dat vlees steeds volledig gaar is.
  • Vermijd ook andere rauwe etenswaren van dierlijke afkomst, kies bijvoorbeeld steeds voor gepasteuriseerde melk.
  • Was (rauwe) groenten en fruit steeds grondig.
  • Op verplaatsing kies je beter voor gekookte in plaats van rauwe groenten.
  • Draag handschoenen bij het tuinieren.
  • Laat het uitkuisen van de kattenbak aan iemand anders.
  • Na uitscheiding van oocysten door de kat duurt het 1 tot 5 dagen eer deze infectieus zijn. Dagelijks de kattenbak verversen geeft de oocysten niet de tijd om infectieus te worden en vermindert dus ook de kans op infectie.
  • Was steeds je handen na aanraking van rauw vlees, je huisdieren of na het tuinieren.

Wat bij besmetting met toxoplasmose?

Een toxoplasmose infectie tijdens de zwangerschap betekent nog niet dat het kind ernstige afwijkingen zal vertonen.

De kans dat de parasiet de foetus bereikt varieert van 10% in het eerste trimester tot 70% in het laatste trimester. Dus hoe later tijdens de zwangerschap, hoe meer kans dat de parasiet de foetus bereikt. Indien de parasiet de foetus bereikt is de situatie omgekeerd: hoe vroeger tijdens de zwangerschap, hoe groter de kans op ernstige gevolgen.

Als je geen antistoffen tegen toxoplasmose hebt en je krijgt tijdens de zwangerschap griepachtige klachten, dan laat je je best zo snel mogelijk testen. Indien er bij vaststelling van toxoplasmose onmiddelijk met een antibiotica kuur kan begonnen worden, dan wordt het risico dat de parasiet de foetus bereikt sterk verkleind.

Gesponsord

Leave a reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

:bye:
 
:bye:
:good:
 
:good:
:negative:
 
:negative:
:scratch:
 
:scratch:
:wacko:
 
:wacko:
:yahoo:
 
:yahoo:
B-)
 
B-)
more...